Trasy18 lipca 202611 min czytania

Giewont — Śpiący Rycerz i krzyż na 1895 m

Sylwetka Giewontu widoczna z Zakopanego to najbardziej rozpoznawalny widok w polskich Tatrach. Krzyż na szczycie stoi od 1901 roku. To góra dostępna dla większości turystów, ale też jedna z najniebezpieczniejszych w Polsce, jeśli chodzi o burze. W czerwcu 2019 piorun zabił tam 5 osób.

Krzyż na szczycie Giewontu o wschodzie słońca z zaśnieżonym zboczem

Dwie klasyczne trasy

Trasa 1 — z Kuźnic przez Halę Kondratową: 4-5 h w górę, 3 h w dół. To standardowe wejście. Prowadzi żółtym szlakiem do schroniska na Kondratowej (2 h, kawa, kwaśnica), potem czerwonym do Przełęczy Kondrackiej, wreszcie białym na szczyt. Ostatnie 200 m to łańcuchy.

Trasa 2 — z Doliny Strążyskiej przez Grzybowiec: 4 h w górę. Wariant „przez tylne drzwi”. Mniej zatłoczona, bardziej urokliwa (las jodłowy, wodospad Siklawica). Ale nieco trudniejsza — dłuższe podejście przez Grzybowiec i Małą Świstówkę.

W obie strony jednym szlakiem robi się na 8-9 godzin. Klasyczne rozwiązanie to pętla: w górę z Kuźnic, w dół przez Strążyską do Zakopanego (10-11 h) — kończysz w mieście, autobus wraca do Kuźnic po samochód.

Łańcuchy — jak przejść bezpiecznie

Ostatnie 200 m podejścia to strome zbocze wapienne z ubezpieczeniami łańcuchowymi. Nie są długie ani technicznie trudne, ale w sezonie tworzy się kolejka — w soboty w lipcu potrafi być 45-60 minut oczekiwania w słońcu bez cienia.

Zasady: (1) nie wyprzedzaj, (2) trzymaj się łańcucha oburącz, nie „na jedno ramię”, (3) rękawice bardzo pomagają — łańcuch jest wypolerowany do gładkości, ślizgają się dłonie, (4) plecak trzymaj wygodnie, żeby nie łapał się o wystające elementy.

Zejście przez łańcuchy jest teoretycznie tą samą trasą, ale twarzą do skały (jak z drabiny). Wielu turystów pierwszy raz „schodzi tyłem” i to jest OK — tak jest bezpieczniej niż próbować schodzić „przodem”.

Burze — najniebezpieczniejsze ryzyko

Giewont to piorunochron. Skalisty, wysoko wystawiony szczyt z 15-metrowym krzyżem stalowym. Statystycznie: 2-3 uderzenia piorunów w krzyż rocznie. Ludzie na łańcuchach w czasie burzy są w niebezpieczeństwie ekstremalnym — łańcuchy przewodzą prąd.

22 sierpnia 2019: burza uderzyła w krzyż, prąd rozszedł się łańcuchami. 5 osób zginęło, 157 rannych. To najgorszy wypadek w historii polskich Tatr. TOPR ustalił, że wszystkie ofiary widziały nadciągające chmury cumulonimbus, ale kontynuowały wejście.

Zasada bezwzględna: jeśli od 10:00 na horyzoncie zaczynają rosnąć pionowe „kalafiory” (cumulusy rozwojowe) — masz 60-90 minut do burzy. Zejdź natychmiast poniżej Przełęczy Kondrackiej. Nie „poczekaj i zobaczy” — burze latem w Tatrach są niemal codziennym zjawiskiem popołudniowym.

Historia — dlaczego krzyż i dlaczego 1901

Krzyż na Giewoncie postawili górale zakopiańscy w 1901 roku z okazji 1900-lecia śmierci Chrystusa. Ma 15 m wysokości, 5,5 m rozpiętości ramion, waży 1800 kg. Przywieziono go w częściach na koniach do Kuźnic, dalej przez Halę Kondratową na szczyt.

Legenda o Śpiącym Rycerzu: masyw Giewontu z Zakopanego wygląda jak leżący na plecach rycerz. Ma się obudzić, kiedy Polska będzie w największej potrzebie. Motyw powszechny w folklorze podhalańskim.

Praktyczne wskazówki

Ruszaj z Kuźnic o 5:30-6:30 rano. Do 10:00 jesteś na szczycie, zdążysz zejść przed burzami popołudniowymi.

W kolejce do łańcuchów miej wodę, batony, kremę do twarzy. 45 minut w słońcu bez cienia to standard.

Na dół zejdź przez Strążyską — mija się wtedy wodospad Siklawica, ładne buczyny, kończysz w Zakopanem z możliwością obiadu na Krupówkach.

#Giewont#Tatry#łańcuchy#krzyż#burze

Najczęściej zadawane pytania

Ile trwa wejście na Giewont?+

Z Kuźnic 4-5 h w górę, 3 h w dół. Pętla przez Strążyską to 10-11 h. Krótszy wariant: z Kuźnic w obie strony 8-9 h.

Czy Giewont jest niebezpieczny?+

Techniczne trudności są umiarkowane (łańcuchy). Główne ryzyko to burze — Giewont ma reputację piorunochronu. Do 12:00 w upalne dni, przy stabilnej prognozie.

Ile ma metrów Giewont?+

1895 m n.p.m. Krzyż na szczycie mierzy 15 m — łącznie z krzyżem 1910 m.

Czy dzieci mogą wejść na Giewont?+

Od około 10-12 lat, przy założeniu, że dziecko miało za sobą kilka wyjść tatrzańskich. Łańcuchy wymagają siły chwytu i skupienia — nie są dla przedszkolaków.

Co zrobić, gdy złapie mnie burza na Giewoncie?+

Zejdź z łańcuchów natychmiast (nawet w dół tyłem). Znajdź osłonięte, niskie miejsce — nie stój pod krzyżem, nie chowaj się w niszach skalnych. Przykucnij, stopy blisko siebie, na plecaku.

Czy w zimie można wejść na Giewont?+

Tak, ale to trasa zaawansowana zimowo — łańcuchy obladzone lub zasypane, wymagają raków i czekana. Bez doświadczenia i sprzętu zimowego — nie.

Skąd wziąć rękawice do łańcuchów?+

Sklepy sportowe w Zakopanem oferują cienkie skórzane rękawice trekkingowe za 30-80 zł. Wypożyczalnie u wejścia do TPN — 10 zł/dzień.

Powiązane szlaki

Regiony wspomniane w artykule

Czytaj dalej